Wielcy i znani związani z Tarnowem – Wincenty Witos

W całej długiej historii Polski, nie mieliśmy zbyt dużego szczęścia do polityki i polityków. Początki demokracji na ziemiach polskich sięgają I Rzeczypospolitej i sejmików ziemskich. Ustrój jaki w tamtych czasach funkcjonował ­– demokracja szlachecka – był, jak na owe czasy, bardzo republikański. Pomimo tego, że tylko szlachta miała uprawnienia do głosowania, a co za tym idzie był to raj dla nieuczciwych senatorów wykupujących głosy. Nasze Państwo właśnie w tym okresie osiągnęło szczyt swojej potęgi. Niestety, to co umożliwiło Nam błyskawicznie dojść na szczyt, sprawiło, że równie szybko zepchnęło nas w przepaść.

Choć sam system nie był pozbawiony wad, najwięcej zawinili ludzie, politycy mający działać w interesie państwa, a nie własnym. Później były zabory, wymieszanie się sceny politycznej i pojawienie się nowych ugrupowań. Każda strona obiecywała wolną Polskę i każda strona miała swoich zwolenników. I wreszcie przyszła upragniona wolność, która otwierała przed narodem polskim nowe możliwości. Jednak najpierw trzeba było ową wolność obronić przed hordami bolszewickimi. Niestety, politycy znów pokazali, że są słabi i podzieleni. Oby przezwyciężyć kryzys, Naczelnik Państwa Józef Piłsudski nakazał utworzenie Rządu Obrony Narodowej, którego kierownictwo powierzono Wincentemu Witosowi – „politykowi z ludu”.

Wincenty Witos urodził się 21 stycznia 1874 w Wierzchosławicach w ubogiej rodzinie. Początkowo wszystko wskazywało na to, że z powodu dość wysokich opłat, edukacja Wincentego nie zostanie podjęta. Z czasem jednak rodzicie zrozumieli, że wykształcenie pomoże ich synowi w znalezieniu dobrze płatnej pracy i polepszeniu ich sytuacji materialnej. Odznaczał się on niebywałą pilnością w nauce, dzięki czemu szybko dogonił swoich rówieśników. Wtedy też zainteresował się ruchem ludowym działającym w interesie galicyjskich chłopów. Zdawał sobie sprawę z niesprawiedliwości władz, które wtedy były u sterów i postanowił działać, co ostatecznie zaowocowało wybraniem go na stanowisko wójta wsi. Co ciekawe, Wincenty Witos w roku 1905, został wybrany z ramienia Stronnictwa Ludowego wraz z kilkoma innymi jego działaczami do Rady Powiatowej w Tarnowie. Oczywiście dalej piął się w górę, ostatecznie trafiając do paramentu austriackiego w Wiedniu z ramienia ludowców. W czasie trwania I Wojny Światowej Wincenty Witos starał się stawiać sprawę polską na pierwszym miejscu, choć wiedział że nie będzie to łatwe. Podczas traktatu brzeskiego Niemcy i Austria pominęły sprawę Polski, co Witos uznał jako zdradę interesów Polaków. To oraz późniejsze szykany rządu w Wiedniu były katalizatorami do działania. Witos i Polacy z terenu Galicji szumnie zaczęli rozbrajać wojska austriackie oraz zapowiedzieli gotowość do oddania się pod opiekę nowo powstałemu rządowi polskiemu w Warszawie. Udało się Polska była wolna, ale praca dopiero się zaczynała. Na wschodzie bolszewicy ruszyli z wielką ofensywą mającą zrobić z Europy „czerwony raj”. Witos dostał zadanie stworzenia Rządu Obrony Narodowej, na co przystał i wywiązał się z zadania perfekcyjnie. Dzięki jego popularności, zwłaszcza wśród chłopów, w Polakach obudziła się nadzieja na zwycięstwo, które nadeszło pod Warszawą.

Jednak pomimo zasług tego wielkiego polityka, został w kolejnych latach odsunięty na boczny tor, a następnie sądzony w pokazowym procesie brzeskim. Pomimo tego nigdy nie wyrzekł się swoich ludzi oraz swojego kraju. Odrzucił nawet propozycję rządu III Rzeszy na utworzenie polskiego państwa kolaboracyjnego. Do końca wierzył w ludzi, których nazywał braćmi i siostrami. A ludzie wierzyli w niego.

 

Jakub Sobczyk

Netografia:

  1. www.ciekawostkihistoryczne.pl